Antistasi

Η αγωνία του Χρήστου Γιανναρά εξακολουθεί να είναι επίκαιρη

 

Αναδημοσιεύουμε ακολούθως άρθρο του Χρήστου Γιανναρά, το οποίο πρωτοδημοσιέυτηκε στην εφημερίδα «Καθημερινή» στις 8 Φεβρουαρίου 1998, ανήμερα των τότε προεδρικών εκλογών. Μολονότι έκτοτε παρήλθαν 11 και  πλέον χρόνια το άρθρο εξακολουθεί να είναι τραγικά επίκαιρο.  Τα μηνύματά που εκπέμπει ο συγγραφέας εξόχως σημαντικά. Τα 11 χρόνια που παρήλθαν ουδόλως αναίρεσαν την καταθλιπτική εθνοδιαλυτική συμπεριφορά των νεοκυπρίων. Tουναντίον τα συμπτώματα σήψης και παρακμής επαυξήθηκαν.

ΚΥΠΡΙΩΝ ΕΚΠΤΩΜΑ ΤΡΑΓΩΔΙΚΩΝ

 

 

Ο ΚΥΠΡΙΑΚΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ προσέρχεται σήμερα στίς κάλπες, για να εκλέξει τον πρωτεύθυνο της πολιτικής του ηγεσίας.

 

Η μακρά προεκλογική περίοδος πρέπει να έπεισε και τον πλέον δύσπιστο παρατηρητή για την ανεξίτηλη ελληνικότητα αυτού του νησιού: Όλα τα πανάρχαια ελαττώματα μας των Ελλήνων αναδύθηκαν εκεί ανάγλυφα, υπογράμμισαν την ιστορική ταυτότητα του ελληνικού χαρακτήρα. Με το μισό νησί υπόδουλο στην τουρκική βαρβαρότητα, με την ανάσα του Αττίλα έξω από τις πόρτες των σπιτιών τους, ο προεκλογικός αγώνας των Κυπρίων «μεστός ερίδων και δοξοσοφίας». Όπως το συνηθίζουμε, εδώ και χιλιάδες χρόνια, οι Έλληνες.

 

Βέβαια, και με όλα τα σημάδια της ολοφάνερης σήμερα ιστορικής παρακμής του γένους μας. Δεν ήταν οι έριδες αρχοντικής «φιλοδόξου αμετρίας» που σημάδεψαν την πολιτική αναμέτρηση στην Κύπρο, αλλά ευτελισμένη αλληλομαχία μετριότατων αναστημάτων. Αν η απώλεια πολιτιστικής ραχοκοκαλιάς και ενεργητικής ταυτότητας έχει μεταβάλει την κυρίως Ελλάδα σε επαρχιώτικη απόφυση της Ευρώπης, στην Κύπρο η ανδραποδώδης επαρχιωτίλα είναι κυριολεκτικά ανατριχιαστική. Άνθρωποι κωμικοτραγικής ανεπάρκειας, που οι συγκυρίες τους ανέβασαν για κάποιο διάστημα στο βάθρο της εξουσίας. Επιμένουν να φιλοδοξούν αλόγιστα και να καθορίζουν αυτοί το επίπεδο της πολιτικής αντιπαράθεσης.

 

Αλλά το κυρίως τεκμήριο της ιστορικής παρακμής, είναι το ποσοστό των Κυπρίων Ελλήνων που πειθαρχούν τυφλά στις κομματικές ντιρεχτίβες, δίνοντας ψήφο εμπιστοσύνης και στις πιο ευτελισμένες φιγούρες του αρχηγικού παλκοσένικου. Δεν είναι τυχαίο που στην Κύπρο, σε αντίθεση με την κυρίως Ελλάδα, δεν υπάρχουν πολιτικοί γελοιογράφοι, δεν σπιθίζει το χιούμορ στον σχολιασμό της πολιτικής, δεν λειτουργεί σάτιρα και λυτρωτικός σαρκασμός. Πνιγμένο το νησί στον εκβαρβαρισμό  μιας απαθλιωτικής καταναλωτικής ευωχίας, τραυλίζει αποικιακά ελληνο-αγγλικά και περιμένει την ένταξη στην Ευρώπη, για να εξασφαλίσει ανενόχλητο τον ηδονικό του λήθαργο.

 

Ακόμα και νέοι άνθρωποι, με καλλιέργεια και ποιότητα, μένουν χρόνια τώρα παθητικοί θεατές της κοινωνικής έκπτωσης, άβουλοι, μοιραίοι και αμήχανοι. Μόνο στις τελευταίες δημοτικές εκλογές μια νέα γυναίκα τόλμησε να αφυπνίσει εφήμερα τη θαμμένη δίψα της ελληνο-κυπριακής κοινωνίας: Διακινδύνευσε να αντιπαραταχθεί στον δήμο Λευκωσίας με τον υποψήφιο της παλαιοντολογικής συντήρησης και, δίχως κομματικό χρίσμα, δίχως μηχανισμούς υποστήριξης, «σάρωσε» κυριολεκτικά, κερδίζοντας το 40% της λαϊκής εμπιστοσύνης. Βέβαια, οι θεσμοί του κομματικού ολοκληρωματισμού που ισχύουν στην Κύπρο δεν επέτρεψαν στο θριαμβικό αυτό 40% της κοινωνικής αφύπνισης να συγκροτήσει έστω εσωδημοτική αντιπολίτευση στη Λευκωσία.

 

Όμως, κάποτε οι Έλληνες της Κύπρου πρέπει να ακούσουν την οδυνηρή αλήθεια: Είτε το αντιλαμβάνονται είτε όχι, το νησί τους είναι ανέκκλητα επιφορτισμένο με ιστορικό ρόλο τραγικό. Και εδώ η λέξη τραγικός κυριολεκτεί, παραπέμπει στον ρόλο του ήρωα της αρχαίας τραγωδίας, που η «μοίρα» του αποκαλύπτει αλήθειες, φωτίζει το νόημα των γεγονότων.

 

Εξαιτίας της Κύπρου, η σχέση του συνόλου Ελληνισμού με τον γείτονα τουρκικό ιμπεριαλισμό (και με τις δυτικές δυνάμεις που τον συντηρούν και τον εκτρέφουν) μπήκε σε φάση δραματική ήδη από το 1955. Άρχισε μια άνιση αναμέτρηση, που έχει κιόλας στοιχίσει την απώλεια της μισής Κύπρου, τον ξεριζωμό του Ελληνισμού της Κωνσταντινούπολης, της Ίμβρου και της Τενέδου, την αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας στον θαλάσσιο και εναέριο χώρο του Αιγαίου και σε νησιά του Αιγαίου, τη μετατροπή της Θράκης σε στίβο μειονοτικών διεκδικήσεων, την παγίδευση της σύνολης ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, αλλά και της ελληνικής οικονομίας, στις οριοθετήσεις που επιβάλλει η τουρκική απειλή.

 

Η διαδρομή των εξελίξεων του γόρδιου πια «κυπριακού προβλήματος» φωτίζει αποκαλυπτικά το καίριο σήμερα δίλημμα του Ελληνισμού. Όχι: ελευθερία με θυσίες ή ειρηνιστικές υποχωρήσεις με ευωχία κατανάλωσης. Το δίλημμα που στην Κύπρο σαρκώνετε ανατριχιαστικά και αφορά στον σύνολο Ελληνισμό είναι: Αντίσταση ή σφαγή. Η γενοκτονία των Κούρδων, των Αρμενίων, του ποντιακού Ελληνισμού, η πρακτική των Τούρκων στα κυπριακά «κατεχόμενα» είναι οι απτές αποδείξεις ρεαλισμού του διλήμματος.

 

Τόσο στην κυρίως Ελλάδα όσο και στην Κύπρο πληθύνονται τα τελευταία χρόνια τα κοάσματα της αφελούς εθελοτυφλίας περί «συνυπάρξεως των δύο γειτόνων λαών», σεβασμού των «ζωτικών συμφερόντων» της Τουρκίας  σε κοιτίδες της ελληνικής πρότασης πολιτισμού. Για τα ιδεολογικά αυτά εκτοπλάσματα του μαρξιστικού διεθνισμού, η είσοδος της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση και της Ελλάδας στο ενιαίο ευρωπαϊκό νόμισμα αξίζει την οποιαδήποτε παραχώρηση, έστω και ερεισμάτων κυριαρχίας, στην ακόρεστη ιμπεριαλιστική βουλιμία της Άγκυρας. Αλλά η Κυπριακή πραγματικότητα τους αποστομώνει δια στόματος Ντενκτάς: «Ναι, δεν υπάρχουν αγνοούμενοι της εισβολής του ’74. Τους αντιπάλους τους σφάζουμε, είναι η τουρκική πρακτική μας».

 

Αντίσταση, λοιπόν, ή σφαγή. Αλλά αντίσταση με ποιο σθένος, με ποιο φρόνιμα; Αν αύριο πρωί το θελήσουν, μπορούν οι Τούρκοι να εκκενώσουν το νησί από τον ελληνικό πληθυσμό του μέσα σε λίγα εικοσιτετράωρα. Όπως λειτούργησε το Ι.Χ. για τη φυγή στην εισβολή του ’74, έτσι μπορεί να λειτουργήσει και το αεροπλάνο. Οι εθνικιστές παρ’ όλες και οι συναισθηματικές εξάρσεις, το ρητορικό «φιλότιμο» που εξεγείρεται εκ του ασφαλούς όταν αντιμετωπίζει τέτοιες «απαισιόδοξες» προβλέψεις δεν είναι ερείσματα ικανά αυτοθυσίας μέχρι θανάτου.

 

Να θυσιάσεις τη ζωή σου για την ελληνικότητα, τη δική σου και του τόπου σου, είναι απόφαση με προϋποθέσεις που σήμερα μάλλον απουσιάζουν ολοκληρωτικά. Πρέπει η ελληνικότητα να είναι κάτι τόσο πολύτιμο για σένα, που χωρίς αυτό η επιβίωση δεν αξίζει. Σήμερα, τι είναι για τη ζωή μας η ελληνικότητα; Μήπως μια άλλη ποιότητα σχέσεων κοινωνίας, ένα ήθος αρχοντιάς, ένσαρκη σε πολιτισμό μεταφυσική ελπίδα, μια ιδιαιτερότητα στη λειτουργία της πολιτικής, της οικονομίας, της εκπαίδευσης; Ή μήπως γραφικό μόνο φολκλορικό μασκάρεμα της κτηνώδους πλουτομανίας και του χυδαίου καταναλωτικού αμοραλισμού;

 

Οι τούρκικες σημαίες και οι μολπές των μιναρέδων πίσω από την «πράσινη γραμμή» που διχοτομεί την Κύπρο δεν αναχαίτισαν τη μικρόνοια και ευτέλεια του προεκλογικού αγώνα στο «τραγικό» νησί. Προϋποθέσεις αντίστασης δεν υπάρχουν. Στην κρίσιμη ώρα το δίλημμα θα διατυπωθεί ρεαλιστικά: Σφαγή ή φυγή.

 

 

Κυριακή 8/02/1998

 

Βίντεο

Μόνιμα